Tshiṱori nga Thembi Siaga. Ṱhalutshedzo nga Khathutshelo Raliphaswa.
Litangwa ḽo bveledzwaho henefho fhethu u bva muvhunduni wa Mapapila nnḓa ha Malamulele lo wana ṱhogomelo ya dzitshaka nga murahu ha musi lo khethiwa kha Vhuṱambo ha Hollywood Africa Cinema Conneictions (HACC), ho farwa zwenezwino ngei Kapa. Litangwa ili, line la pfi #Justice4Mbali, yo khethiwa nga fhasi ha khethekanyo ya "U Maanḓafhadza Vhafumakadzi".
Litangwa ili lo ṅwalwa na u vhumbiwa nga Nkosana Kalaote nahone lo bveledzwa nga Javuleke AJ fhasi ha Vhubveledzi ha Yinhla, khamphani ye vha i thoma nga 2015. Naho khamphani yo no bveledza matangwa manzhi o vhalaho kale, heyi ndi la u thoma u wana ṱhonifho ya dzitshaka.
Matangwa mararu dza Vhubveledzi dza Yinhla - Swihluke swa Vatsonga, Xivandza Nyongeni na Hlolwa - dzo hashiwa kha thelevishini ya lushaka u bva nga 2016. Fhedzi Maluleke o ri khetho ya #Justice4Mbali ya pulatifomo ya dzitshaka yo ḓisa muhumbulo muswa wa u ḓadzea.
Kalaote, we a guda u bveledzwa ha filimu dza didzhithala kha SAE Institute nga tshumelo ya u gudisa u bva kha Leaders In Motion Academy (LIMA), o amba uri u vhona u swika havho ha tshikirini kha vhuimo uhu zwo sumbedza uri mushumo u konḓaho wo bveledza. Nganea i re murahu ha #Justice4Mbali yo ṱuṱuwedzwa nga nyambedzano dza vhukuma nga ha khakhathi dzo ḓi sendekaho kha mbeu na nḓila ine vhapondwa vha farwa ngayo musi mutshinyi e muthu a ḓivheaho vhukuma zwitshavhani.
"Ro vhona nḓila ine, musi muthu a re na bvumo a tshi khou pomokwa u tzhipa, mupondwa a tshi timatima. Kanzhi, a vha khou ṱoḓa khaṱulokwayo - muthu fhedzi ane a nga thetshelesa. Filimu i dovha ya kwama ṱhalutshedzo yo ṱanḓavhuwaho ya u tzhipa, u katela na musi muthu o kambiwa nahone a sa koni u tenda kana u hana. Hezwi zwi anzela u dzhielwa fhasi kana u ḓowelea kha tshitshavha,"Kalaote o ralo.
#Justice4Mbali i amba nganea ine ya pfala fhethu hoṱhe - u bva kha miḓi ya vhupo ha mahayani u fana na Mapapila u ya ḓoroboni dza ḓoroboni. Vhabveledzi vha filimu vha fulufhela uri zwi ṱuṱuwedza vhaṅwe u mona na Limpopo uri vha humbule nga nnḓa ha mikano ya vunḓu na u swikelela vhaṱaleli vhanzhi.
Vho Maluleke vhari fiḽimu nnzhi dza Afrika Tshipembe dzo vha dzi tshi khou lwisana na u vhonala. Tshigwada tsho thoma u dzudzanya u phaḓaladzwa ha filimu kale phanḓa ha musi tshi tshi ṅwala siaṱari ḽa u thoma ḽa litambwa. Na musi vha sa athu fhedzisa tshiṱori kana vhabvumbedzwa, vho vha vhe na pulane i pfalaho ya lwendo lwa filimu.
Masheleni o vha a tshi bva kha magavhelo a muvhuso, hu tshi katelwa na Mutheo wa Lushaka wa Fiḽimu na Vidio (NFVF) na Khomishini ya Fiḽimu ya Gauteng. Thimu yo thoma u bveledza muhumbulo nga 2021 nahone ya ḓilugisela miṅwaha ya u filima i sa athu thoma. "Ro shuma na vhagudiswa vhane vha kha ḓi tou bva u ṱhaphudza, ngauralo ro vha ri tshi fanela u fhirisela vhutsila ngeno ri tshi khou ita filimu. Zwo vha zwi tshi konḓa, fhedzi ro kokodza fhethu huthihi," o ralo.
U tenda uri u dzhielwa nṱha uhu hu nga vula miṋango ya vhabveledzi vha filimu vhanzhi vha bvaho Limpopo. "Hezwi na Lubunyu, zwe zwa kunda zwenezwino kha Vhuṱambo ha Fiḽimu ya Ḽifhasi ya Cannes, zwi sumbedza uri vhabveledzi vha filimu vha mahayani vha nga ya kule."