Tshiṱori nga Elmon Tshikhudo. Ṱhalutshedzo nga Khathutshelo Raliphaswa.
Mufumakadziwavhanne, Makhadzi Vho Phophi Mphephu Ramabulana vha vhuhosi ha lushaka lwa Vhavenda avha nga ḓo swiṱiwa Tshiendeulu fhedzi vha ḓo swiṱiwa tsini na vhana vhavho fhaḽa Tshavhalovhedzi.
Muambeli wa muṱa wa musanda, Vho Ntsieni Ramabulana, vho amba zwauri nzudzanyo dza u swiṱa dzi kati zwa zwino. Vho khwaṱhisedza zwauri hu ḓovha nau swiṱiwa ha vha muṱa fhedzi nga Lavhuṱanu ḽau thoma ḽa ṅwedzi wa Ḽara, ha tevhela tshumelo ya tshihumbudzo ine ya ḓo dzhenelelwa nga nnyi na nnyi nga Mugivhela wa ḽa mbili Ḽara.
Makhadzi Vho Phophi, sa zwe vhovha vha tshi ḓivhea zwone vho lovha hayani havho nga matsheloni a Sondaha ya ḽa fumbili-sumbe zwa khwaṱhisedzwa nga madekwana a Sondaha iyo nga muambeli wa muṱa Vho Ntsieni Ramabulana. Vho Makhadzi Phophi vho lovha zwi tshi tevhela u tshenzhema vhulwadze ha tshifhinga nyana vhune a vhu ngo buliwa. Nga tshifhinga itsho vhovha vhe na miṅwaha ya fuṱahe-raru.
Vhovha vhe muraḓo wa muṱa vha ṱhonifhiwaho nḓuni ya vhuhosi ha lushaka lwa Vhavenda. Vho Makhadzi vho ita na uvha khosi pfarelo ya vhuhosi ha lushaka lwa Vhavenda. Kha miṅwe ya mishumo yavho sa Makhadzi, hu katelwa na zwauri hovha vhone amba dzifhele khau ta mulaifa wa tshidulo tsha vhuhosi.
Mashudu mavhi, lufu lwavho lwo swika nga tshifhinga tshine hu na dzi khuḓano muṱani wa vhuhosi zwine zwo no paḓa miṅwaha ya fumi. Khuḓano iyo ndi ya u lwela vhuhosi vhukati ha Mukololo Masindi Mphephu Ramabulana na mukololo Vho Toni Mphephu-Ramabulana. Mukololo Masindi o ita khaedu nga ha u aniswa sa khosi ha Mukololo Toni Mphephu Ramabulana, he miṅwaha mivhili yo fhiraho, khothe yo ḓou bvula Mukololo Toni Mphephu-Ramabulana maanḓa oṱhe.
Nga murahu hau bvuliwa maanḓa ha mukololo Vho Toni Mphephu-Ramabulana, Vho Makhadzi vho ḓou humbeliwa uri vhavhe khosi pfareli fhedzi vha hana. Khaladzi avho, Vhavenda Vho David Mphephu, vhane vha ḓivhea kwinenga ḽa Vho Japani, ndi vhone vhe vha ṱanganedza vhuimo uho, hune na zwino vha khou shuma sa khosi pfareli vha lushaka lwa Vhavenda.
Nga murahu ha u ḓivhadzwa ha fhira ha Vho Makhadzi shangoni, u ḓou bva maipfi a ndiliso vhathu vha tshi amba nga ha nḓila ine vhovha vhe ngayo. Vhaṅwe vha vhathu vhe vha isa maipfi a ndiliso hovha Mukololo Masindi Mphephu Ramabulana, e, nga kha tshiimiswa tsha Masindi Mphephu Foundation, ho anḓadzwa tshitatamennde atshi vhidza Vhomakhadzi uri vhovha vhe thikho ya muṱa. " Rine, sa Masindi Mphephu Foundation, ri pfa ro lozwa zwihulu ngau fhira fhano shangoni ha Vho Makhadzi Phophi Ramabulana. Ro ambare lwa nga gole litswu sa lushaka lwa Vhavenda, zwihulu kha ḽa Dzanani. Vhovha vhe thikho ya lushaka lwa Vhavenda, hune zwa zwino thikho yashu yo kwashea. Muya wavho u eḓele nga mulalo, Singo la Masingo, Dadzwana la Makhado. Sa tshiimiswa ro kwashea dzi mbili," a amba.
Khaladzi a Vho Makhadzi, Vhavenda Vho Japani, vho ṱahisa u ṱungufhadziwa ngau lovha ha Vho Makhadzi, he vhari i touvha ndozwo kha vha muṱa khathihi na lushaka lwa Vhavenda.
Ari nga ḓo hangwa mishumo yavho, hone u sumbedza uri vhovha vhe muthu wa khwine, hovhana mvula khulu nga murahu hauvhana gomelelo kha vhupo hashu
"Makhadzi Vho Phophi vhovha vhe thikho ya muṱa. Vhovha vhe zwoṱhe kha rine – vhovha khaladzi, mme, na ṱhama kha vhanzhi. Vhovha bugu i tshilaho, hone nga zwifhinga zwi konḓaho vhovha mueletshedzi wa khwine kha muṱa wa musanda. Ngeletshedzo dzavho dzovha dzi tshi dzulela u ri tshidza khwine. Ari nga ḓo hangwa mishumo yavho, hone u sumbedza uri vhovha vhe muthu wa khwine, hovhana mvula khulu nga murahu hauvhana gomelelo kha vhupo hashu. Sa muṱa ri khou lila zwihulu, hone ri ḓo hulisa lutamo lwavho lwauri vha swiṱiwe tsini na vhana vhavho Tshavhalovhedzi," vha amba.