Tshiṱori nga: Elmon Tshikhudo. Ṱhalutshedzo nga: Khathutshelo Raliphaswa.
Dokotela Vho-Gulukhulu Mathebula, mudzula tshidulo wa muṱangano wa vharangaphanḓa vha mivhundu vha huwelela vhadzulapo vha mivhundu uri vha gude nḓila dzau ṱhogomela vhupo kha vhathu vha kusi kwa Jilongo nnḓa ha Ha-Malamulele. Izwi ndi nga murahu ha musi tshikolo tsha fhasi tsha Shogombe tshire kha kusi konoko tsho pfufhiwa uvha tshikolo tsho kunaho kha vunḓu ḽa Limpopo.
Vho-Mathebula vhari vha takalela vhupo ho kunaho, izwi vho zwi amba kha mushumo wau pembelela pfufho dze dza winiwa nga tshikolo tsha Shigombe kha muṱaṱisano wau kunakisa. Tshikolo itshi tsho vhuya na tsheke ya masheleni a linganaho R15 000 na ṱhanziela zwa uvha tshikolo tsho kunaho khwine kha zwa Vhembe, vho netshedzwa nga meyara wa masipala kha tshiṱiriki tsha Vhembe Vho-Dowelani Nenguda. Vho dovha hafhu vha netshedzwa masheleni a linganaho R20 000 ya uvha vha khwine kha vunḓu.
"Vha fanela u thusa mivhundu ya tsini na vhupo hoṱhe ha masipala wa Collins Chabane, vhupo ho kunaho vhu kunga vhaendelamashango ngeno vhupo vhu songo kunaho vhu tshi pandela vhaendelamashango," vha ralo Vho-Mathebula. Vha eletshedza vhathu uri u pfufhiwa ha tshikolo hu songovha vhufhelo ha u kuna. Vha sumbedzisa uri mivhundu ire tsini na Kruger National Park i tea uvha yo kunaho vhunga hu fhethu hune vhaendelamashango vha anzela u hu dalela. "Kha kusi kwa Jilongo hovha hu tshi dzula ho kuna nga tshifhinga tsha musi ndi minisiṱa kha shangohaya la Gazankulu la kale. Tshikolo itshi tsho guda kha kusi uku, ri avha fhululedza," vha engedza.
Vhamusanda Vho-Hosana John Jilongo, vho khoḓa vha languli vhare fhasi ha vhurangaphanḓa ha ṱhoho ya tshikolo Vho-Julia Mabasa kha mvelele yavho. "Ri ḓi hudza nga tshikolo, vhalanguli na vhatikedzi. Iyi i touvha mitshelo yau farisana ha vhathu na khoro ya musanda. Vha dovha hafhu vha thusa u kunakisa kusi kwashu," Vho-Hosana Jilongo vha zwa.
Vho-Jilongo vha zwa uri: asi u thoma kusi uku ku tshi pfufhiwa uvha nga u kuna havho. Nga ṅwaha wa fumiṱahe fuṱahe-thihi (1991) muvhuso wa Gazankulu wo khetha kusi sa kwa khwine khau kuna.